Sizlere uzay tarımı ve uzayda yetiştirilecek bitkilerin önemini bahsedeceğiz.

Öncelikle uzay tarımı ile başlayalım.

Uzay tarımını, uzay ortamında yaşayan veya yaşayabilecek tüm canlıları inceleyen astrobiyoloji biliminin bir alt dalı olarak düşünebiliriz.

Uzay ortamında gitgide uzayan kalma süreleri ve özellikle gelecekte yapılması planlanan Mars yolculukları için çok büyük öneme sahip olan uzay tarımı, 1940’lı yıllardan bu yana uzay çalışmalarında büyük bir öneme sahiptir.

Önceleri uzaya gönderilip geri getirilen tohumların farklı davranışlar sergileyebileceğini düşünen bilim insanları, ilk çalışmalarda geri gelen tohumları ekerek bir farklılık olup olmadığını gözlemlemiştir.

Hatta 1971 yılında gerçekleştirilen Apollo 14 programında, çam ve kızılağaç gibi birkaç farklı ağaçtan derlenen 500 adet tohum, kapsülün içinde kalmak şartıyla Ay’ın etrafında dolaştırılmış ve Dünya’ya geri getirilip dikilmiştir. Bu tohumlardan oluşan ağaçları inceleyen bilim insanları herhangi bir değişiklik tespit edememiştir.

1982 yılında, Litvanyalı bilim insanları tarafından hazırlanan bir deney ile thale teresi ya da bilimsel ismiyle arabidopsis thaliana isimli bitki dönemin Sovyet uzay istasyonu olan Salyut-7’de yetiştirildi. Bitkiyi yetiştiren bilim insanları bitkinin çiçek açmasını ve tohum vermesini sağladı. Bu sayede Arabidopsis Thaliana uzayda çiçek açan ve tohum veren ilk bitki oldu.

Biraz işin bilimsel boyutuna girip neden bu bitki üzerine çalışmışlar onu da konuşalım.

Arabidopsis Thaliana, tüm DNA dizilimi belirlenmiş olan ilk bitkidir. Ayrıca bilinen en küçük DNA miktarına sahiptir. Sadece 5 kromozoma sahip olan bu bitkinin genlerdeki herhangi bir farklılığı bilim insanları çok kolay yakalayabilir. Bu nedenle sadece uzay çalışmalarında değil, Dünyada da birçok araştırmada bu bitki kullanılır.

995 yılında NASA ile Wisconsin üniversitesinin ortaklaşa yaptığı çalışma ile uzun uzay uçuşları ve uzay kolonileri için uzayda patates yetiştirme denemesi yapılmış ve bu deney başarıyla sonuçlandırılmıştır.

Uzay mekiği Columbia'da yetiştirilen patates, uzayda yetiştirilen ilk sebze unvanını kazanmıştır.

Sonradan uluslararası özellik kazanan Sovyet yapımı Mir Uzay İstasyonu, bitki yetiştirme konusunda sağladığı olanaklarla araştırmaların çok detaylı bir şekilde yapılmasına yardımcı olmuştur.

2006 yılında Uzay Kampı Türkiyeyi ziyaret eden ve Amerika’da bilimdeki en önemli 50 kadın listesinde de yer alan Astronot Shannon Lucid, 1996 yılında Mir Uzay İstasyonunda 179 gün boyunca kalmış ve bu sırada SVET-2 isimli laboratuvarda buğday yetiştirilmesi üzerine çalışmıştır.

2015 yılında Uluslararası Uzay İstasyonu’na yerleştirilen Veggie isimli özel bir bitki üretim alanınaastronot Astronot Scott Kelly tarafından ekilen marullar 33 gün sonra yenilebilir hale gelmiştir. NASA astronotları Scott Kelly ve Kjell Lindgren ile Japon astronot Kimiya Yui, yerçekimsiz ortamda yetiştirilen marulu tadan ilk insanlar olmuştur.

2016 yılına gelindiğinde, tohumdan bitki yetiştirme ve yetişen bitkiden yeniden tohum alma ile ilgili yapılan bir çalışmada papatyalar ve ayçiçekleri ile aynı familyanın üyesi olan Zinya çiçekleri için bir yetiştirme denemesi de yapılmıştır.

Bu çiçekler aynı Dünya’daki gibi yetişmiş, çok güzel renklere sahip birçok çiçek ve birçok sağlıklı tohum vermiştir.

Uzayda bitki yetiştirmek gelecekte kurulacak bir Mars kolonisi için hayati öneme sahiptir.

Önceki videolarımızdan da hatırlayacağınız gibi yaklaşık 7-8 ay sürecek olan bir Mars yolculuğunda astronotların kendi bitkilerini kendilerinin yetiştirmesi ve kendi besinlerini üretmesi çok önemlidir.

Ayrıca yüksek miktarda demir içeren Mars toprağının tarıma çok elverişli olmaması, önceki videolarımızda bahsettiğimiz ve hidroponik olarak tanımlanan farklı yollara başvurulmasına neden olmuştur.

Belki de bu yöntem ve çalışmalar, gelecekteki Mars seralarını oluşturacak ve Mars kolonilerine yiyecek sağlamada en önemli rolü üstleneceklerdir.  Peki sizce uzayda bütün bitkiler yetiştirilebilir mi?

Siz uzaya giden astronotlardan biri olsaydınız hangi bitkileri yetiştirmek isterdiniz ve neden?

Önümüzdeki günlerde de ilginç konularla paylaşımlarımız devam edecek.

Aşağıdaki linklerden bu yazıyı paylaşabilir, arkadaşlarınızı da eğitim videolarımızla ilgili olarak bilgilendirerek bu harika bilgilerin daha çok kişiye ulaşmasını sağlayabilirsiniz! Ayrıca henüz izlemediyseniz, "Starlink, SpaceX ve Elon Musk!" videomuza göz atabilirsiniz.

ÜNİVERSİTELİLERE UZAY KAMPI TURU

ÜNİVERSİTELİLERE UZAY KAMPI TURU

Uzay Kampı Türkiye 18-25 yaş arasındaki gençlere özel tur düzenledi. Programa katılan 19 öğrenci uzay çalışmaları hakkında bilgi aldı, dijital planetaryumda takımyıldızlarını yakından tanıdı.

05.12.2018
UZAY KAMPININ E-PAL HAFTASI TAMAMLANDI

UZAY KAMPININ E-PAL HAFTASI TAMAMLANDI

Uzay Kampı Türkiyenin, 30 Haziran'da kutlanan Dünya Asteroid Gününe dikkat çekmek için düzenlediği özel temalı Galaktik Yaz Kampı programı tamamlandı.

08.07.2018
UZAY KAMPI TÜRKİYE'DE ASTEROİD HAFTASI

UZAY KAMPI TÜRKİYE'DE ASTEROİD HAFTASI

24-30 Haziran dönemi için planlanan Galaktik Yaz Kampı programı, “Asteroid Haftası” temasıyla sunulacak.

24.05.2018
2018-2019 EĞİTİM ÖĞRETİM DÖNEMİ YARIYIL TATİLİ PROGRAMLARI SONA ERDİ

2018-2019 EĞİTİM ÖĞRETİM DÖNEMİ YARIYIL TATİLİ PROGRAMLARI SONA ERDİ

Okulların kapanmasıyla birlikte başlayan, çocuklar için sömestr kampları sona erdi.

05.02.2019
Üste Çık